Sinakal ng sigaw ni Min-jun ang buong hall.
“HINDI MO SIYA PWEDE PAKASALAN!” dumagundong ang boses niya habang naglalakad sa gitna ng aisle, pawis, lasing sa galit. “Jisoo, sabihin mo sa kanila! Ako ang unang minahal mo! Sabihin mong ginagamit mo lang siya!”
Napatigil ang mga bisita, nagtakip ng bibig ang ilan. Si Jisoo, naka-off shoulder na wedding gown, nakatayo sa harap ng altar, nanigas. Kita sa mata niya hindi lang takot, kundi pagod na pagod na.
“Min-jun, umalis ka na,” pakiusap niya, nanginginig ang boses. “Tapusin na natin ‘to.”
Lumapit lalo si Min-jun, halos dumikit sa mukha niya. “Kaya ka lang nagpakasal sa kanya kasi mayaman siya, ‘di ba? Ganyan ka naman eh. No’ng wala akong pera, iniwan mo ‘ko!”
Hindi na nakapagsalita si Jisoo. Ilang taon niyang inantay ang araw na ‘to — hindi para ikasal lang, kundi para tuluyang makawala sa taong ito.
Sa likod niya, may mahinang boses na tumawag.
“Tama na.”
Tahimik na bumukas ang pinto sa likod ng altar. Pumasok ang groom, si Han Ji-woo, naka-three-piece suit, seryoso ang mukha. Dapat kanina pa siya nandun, pero sinadya niyang sa huling sandali pumasok — may plano siyang hindi alam ni Jisoo.
Pagkakita ni Min-jun sa kanya, nanlaki ang mata nito.
“J… Ji-woo?” halos mapabulong siya. “Hindi… hindi puwede…”
Parang nahulog sa sahig ang yabang ni Min-jun. Ang mga bisita, nagtatakang nagbulungan.
Kumunot ang noo ni Jisoo. “Kilala mo siya?”
Doon nagsimulang gumuhit ang totoong twist ng buhay nila.
Ang Lalaking Noon Nila Binully
Binalikan ni Min-jun sa isang iglap ang high school: si Han Ji-woo, payat, lampa, palaging may baong libro, palaging tinutulak sa locker room.
“Uy, scholar,” tawa ni Min-jun noon, sabay tapon ng notebook ni Ji-woo sa basurahan. “Kahit top ka pa sa klase, wala ka ring mararating. Tingnan mo, kahit si Jisoo, hindi ka papansinin.”
At si Jisoo… tahimik lang na nakatayo sa likod ni Min-jun. Hindi siya nambubugbog, pero hindi rin niya pinigilan. Mas masakit iyon sa puso niya hanggang sa tumanda.
Isang araw, naaksidente si Min-jun sa motor. Siya ang nag-drive, pero si Ji-woo ang napuruhan, nabugbog sa gutter nang itulak niya ito. Si Ji-woo ang naospital, si Min-jun ang naglakad paalis.
“Wala kang nakita, ‘di ba?” sabi ni Min-jun kay Jisoo noon, hawak ang kamay niya. “Accident lang ‘to.”
Sumang-ayon siya, duwag, umiiyak.
Pagkatapos ng graduation, hindi na nila nakita si Ji-woo.
Ngayon, nakatayo ito sa harap nila — matangkad, malakas ang tindig, CEO ng sariling kumpanya.
At groom ni Jisoo.
Pagtatagpo ng Nakaraan at Kasalukuyan
“Matagal na tayong hindi nagkita, hyung,” malamig na bati ni Ji-woo kay Min-jun.
Nagulat ang lahat. “Hyung?”
Napanganga si Jisoo. “Magkapatid kayo?”
Napahagulgol ang iilang kamag-anak. Alam pala iyon ng pamilya pero itinago — illegitimate son, batang itinago sa probinsya, siyang anak sa unang asawa ng ama ni Min-jun.
“Half-brother,” sagot ni Ji-woo. “Ako ang hindi niya kailanman kinilalang kapatid.”
Tumawa si Min-jun, pilit. “So ikaw ‘yung pinagmamalaking ‘tagapagmana’ ng nanay mo?” bulyaw niya. “Hindi mo puwedeng agawin pati asawa ko—”
“Ex mo,” putol ni Ji-woo. “Iniwan ka niya isang taon na ang nakalipas, noong nalaman niyang ginamit mo ang pangalan niya para umutang at mawala sa sugal. Hindi siya ang user, ikaw.”
Napatingin ang mga bisita kay Min-jun, sabay sabay na nagbulungan.
“Jisoo…” halos pabulong ang boses ng groom, tumingin sa kanya, “oras na para sabihin mo ang totoo. Hindi para sa akin, kundi para sa sarili mo.”
Huminga nang malalim si Jisoo. Sa wakas, hindi na takot ang nakita sa mata niya — kundi desisyon.
“Totoo,” panimula niya, nanginginig pero matatag. “Mahal ko si Min-jun noon. Pero mas mahal niya ang sarili at bisyo niya. Ginamit niya ang pangalan ko para mangutang. Nang pinuntahan ako ng mga pinagkakautangan niya, sinabihan pa niya akong ‘kaya mo na ‘yan, hindi naman sila sasakit kung magbayad ka.’”
Nakita niyang namutla ang mama ni Min-jun sa audience.
“Gusto pa sana kitang ipagtanggol,” pagpapatuloy ni Jisoo, “hanggang sa nakita ko kung paano mo tratuhin ang kapatid mong hindi man lang lumaban no’ng inaaway mo. Pareho kaming tahimik, pareho mong tinapakan. Pero siya… siya ‘yung unang humarap sa’kin para sabihing, ‘Hindi kasalanan mo ang mga ginawa niya.’”
Tumingin siya kay Ji-woo, may luha sa gilid ng mata.
“Si Ji-woo ang tumulong magbayad ng utang na dapat ikaw ang nagsalo. Anonymously. Ni hindi mo alam na may nagligtas sa’yo. Si Ji-woo ang unang nagsabing kaya kong magmahal ng sarili ko nang hindi natatakot.”
Ang Pagkahiyang Nagligtas
“Hindi ka pwedeng ikasal sa kanya!” desperadong sigaw ni Min-jun. “Hindi ka pa tapos sa’kin, Jisoo! Alam kong mahal mo pa ‘ko!”
Tahimik na lumapit si Ji-woo sa kanya, hindi bilang CEO, kundi bilang lalaking minsan niyang sinipa sa sahig.
“Hyung,” mahinang sabi ni Ji-woo, “kahit ngayon, sarili mo pa rin ang iniisip mo. Sinira mo ang araw na ‘to, hindi dahil mahal mo siya, kundi dahil hindi mo matanggap na may taong kayang mahalin siya nang hindi ikaw.”
“Tumahimik ka!” sigaw ni Min-jun, mangiyak-iyak na. “Ano bang alam mo sa pagmamahal? Ikaw nga, iniwan ng pamilya natin—”
“Iniwan, oo,” putol ni Ji-woo, nanginginig ang boses pero kalmado ang mata. “Pero hindi ako babawi sa pamamagitan ng pagwasak sa buhay ng iba. Kaya kitang idemanda sa lahat ng ginawa mo: sa aksidente noon, sa pang-aabuso mo kay Jisoo. Pero hindi ko ginawa. Alam mo kung bakit?”
Napailing si Min-jun, umiiyak na rin.
“Dahil kahit gano’n ka,” sagot ni Ji-woo, “gusto kong bigyan ang sarili ko ng chance na maging ibang klaseng lalaki. Yung lalaking hindi nagtatago sa likod ng pera, galit at sigaw. Yung lalaking marunong pumili ng tama.”
Humakbang si Ji-woo palapit kay Jisoo, humarap sa altar, sabay harap ulit sa ex.
“Hindi mo ako kailangang mahalin, hyung,” dagdag niya. “Pero kung may konti mang natira sa puso mo na totoong nagmahal kay Jisoo… umalis ka. Huwag mo nang ipagdamot sa kanya ang kasiyahang matagal mo nang ipinagkait.”
Parang sinuntok sa sikmura si Min-jun. Lumingon siya sa paligid: sa mga bisita, sa ina niyang umiiyak, sa kapatid na nananatiling nakatayo, sa babaeng minsan niyang pinangakuang aalagaan habambuhay pero siya rin ang sumira.
Sa unang pagkakataon, binitawan niya ang galit at nakita ang sarili bilang talo.
Dahan-dahan niyang ibinaba ang kamay na kanina pa nakatutok kay Jisoo. Yumuko siya.
“Jisoo,” humihikbing sabi niya, “hindi ko alam na ganito kalalim ‘yung sakit na binigay ko sa’yo. Ngayon ko lang nakikita.” Tumingin siya kay Ji-woo, luhaan. “At sa’yo… sa’yo ko lang na-realize kung gaano ako kaliit.”
Tahimik. Puro hikbi lang maririnig.
“Pasensya na,” dugtong niya, halos ‘di na marinig. “Hindi ako humihingi ng second chance. Gusto ko lang marinig mo, kahit isang beses… na nagsisisi ako. Pareho kayong dalawa.”
At sa harap ng lahat, pinili niyang tumalikod — hindi na sumigaw, hindi na nagbato ng salita. Lumabas siyang nakatungo, sa wakas, siya ang napahiya. Pero sa kauna-unahang pagkakataon, iyon ang pinaka-matapang na nagawa niya.
Isang Kasal na May Tunay na “I Do”
Naiwan ang katahimikan sa loob ng hall.
“Kung gusto n’yo pong ituloy ang kasal sa ibang araw, maiintindihan namin,” sabi ng officiant, nahihiyang ngumiti.
Tumingin si Ji-woo kay Jisoo. “Kaya mo pa ba?” maingat niyang tanong. “Kahit hindi natin ituloy, hindi magbabago ‘yung desisyon ko. Ikaw pa rin ang pipiliin ko bukas, sa makalawa, kahit sa maliit na civil wedding lang.”
Huminga nang malalim si Jisoo. Tiningnan niya ang pintong nilabasan ni Min-jun, saka ang mga matang nakatingin sa kanya — puno ng awa, usisa, pagmamahal.
“Hindi ko alam kung karapat-dapat ba ‘kong maging masaya matapos ang lahat,” bulong niya. “Tinulungan ko rin si Min-jun saktan si Ji-woo noon sa pamamagitan ng pananahimik ko. May kasalanan din ako.”
“Alam ko,” malumanay na sagot ni Ji-woo. “Pero nakita ko rin kung paano mo sinubukan bumawi — sa bawat pasensya, sa bawat hakbang na lumayo sa kanya, sa bawat pagkilos mo para maalagaan ako kahit may guilt ka. Hindi ka perpekto, Jisoo… pero ikaw ang taong pumili na maging mas mabuti kahit ang dali-daling bumalik sa dati.”
Tumulo ang luha niya, pero ngumiti siya sa gitna ng iyak.
“Kung gano’n,” sabi ni Jisoo, “gusto kong ituloy ‘to. Hindi para patunayan sa kanila na okay kami. Kundi para patunayan sa sarili ko na kaya kong pumili ng pag-ibig na hindi nakakasakit.”
Nagpalakpakan ang iilan, umiiyak ang iba. Tumango ang officiant, muling binuksan ang libro.
“At this time,” wika nito, “we will proceed.”
Humarap si Ji-woo sa kanya, hinawakan ang kamay niya — mahigpit, totoo, walang piring, walang lihim.
“Han Ji-woo,” sabi ni Jisoo, nanginginig pero malinaw, “pipiliin ba kita, kahit alam kong kasama sa ‘yo ang nakaraan na sinaktan natin pareho? Oo. Kasi sa’yo ko natutunan na puwedeng maghilom ang sugat, hindi sa pagtakbo, kundi sa pagharap.”
“Ha Jisoo,” sagot ni Ji-woo, namumungay ang mata, “pipiliin ba kita, kahit alam kong pwede mo akong saktan ulit balang araw? Oo. Kasi mas malakas ang paniniwala kong pipiliin mo nang ulit-ulit ang tama.”
“Then by the power vested in me…”
Sa salitang “you may kiss the bride,” hindi lamang sila naghalikan; bumagsak ang lahat ng bigat — ng hiya, galit, at takot — sa altar na minsan muntik nang maging entablado ng isang eskandalo.
Sa labas ng simbahan, habang papalubog ang araw, nasulyapan ni Jisoo si Min-jun sa malayo, nakatayo lang, nakamasid.
Hindi na siya lumapit. Nag-bow lang ito ng bahagya, tahimik na “sorry” mula sa malayo, bago tuluyang naglakad palayo.
At doon niya narealize ang pinakamasakit pero pinakamagandang katotohanan:
Minsan, ang pinakamalaking tagumpay ng isang kasal ay hindi ang ganda ng bulaklak o laki ng singsing, kundi ang tapang na bitawan ang taong minsang minahal — para sa pag-ibig na handang managot sa sakit, humarap sa nakaraan, at manatili kahit may sumira pa sa gitna ng aisle.